Dinh Dưỡng & Sức Khỏe

Blog bổ sung kiến thức về Dinh Dưỡng & Sức Khỏe !

Rối loạn thần kinh thực vật

Hỏi: Đi khám bệnh, thầy thuốc bảo là rối loạn thần kinh thực vật. Vậy thần kinh thực vật là gì, và cách chữa như thế nào?
Đáp: Về hoạt động sinh lý, thần kinh chia làm 2 hệ:
Một bộ phận điều khiển những vận động bên ngoài, những hoạt động cao cấp như tư duy, tình cảm.
Một bộ phận thường gọi là thần kinh thực vật (TKTV) đảm nhiệm chức năng dinh dưỡng (có tài liệu còn gọi là hệ thần kinh dinh dưỡng) điều khiển hoạt động của các cơ quan nội tạng, các mạch máu. Hệ TKTV lại chia làm 2: Giao cảm và phó giao cảm.
Nói chung trên một cơ quan thì tác dụng của thần kinh giao cảm và phó giao cảm đối lập với nhau. Một bên kích thích, trong khi bên kia ức chế. Nhưng đó là sự đối lập cần thiết để đảm bảo sự hoạt động hài hòa của cơ quan. Thí dụ: hệ giao cảm làm tăng nhịp tim, còn hệ phó giao cảm lại làm giảm; giao cảm làm giảm cơ trơn phế quản, phó giao cảm làm co; giao cảm làm giảm co bóp dạ dày, phó giao cảm lại làm tăng co bóp v.v…
Hoạt động của hệ TKTV có sự phối hợp, thích nghi ở những mức độ khác nhau. Ngoài ra nó còn chịu ảnh hưởng chi phối vỏ não (khi cảm xúc làm thay đổi nhịp tim, nhịp thở, co giãn mạch nông…), hoóc môn, các thuốc đặc hiệu…
Khi nào những kích thích bắt nguồn từ một trong hai phần của hệ TKTV chiếm ưu thế thường xuyên, người ta thấy cường giao cảm hoặc phó giao cảm thì đó là có rối loạn. Tuy vậy thường hay có tăng kích thích đồng thời của cả hai, nên người ta chỉ nói chung rối loạn trương lực TKTV (gọi tắt là rối loạn TKTV).
Tùy thuộc vào nguyên nhân, vào cường giao cảm hay phó giao cảm để chữa trị. Rối loạn TKTV còn có thể xảy ra do hoạt động không bình thường của các tuyến nội tiết (chẳng hạn trong bệnh Basedow) và do tâm thần: cảm xúc quá mạnh, quá lâu, xung đột dữ dội, dai dẳng… Trong những trường hợp này thì phải chữa những nguyên nhân này là chính.
Chân lội nước bị viêm ngứa
Hỏi: Ở những ruộng chăn nuôi vịt, một số người lội nước da chân bị ngứa, viêm, lở loét. Thậm chí có trường hợp toàn bộ vùng da ngâm dưới nước bị viêm là vì sao?
Đáp: Đó là viêm da do một loại ký sinh trùng. Từ lâu y học đã nói bệnh viêm da của những người bơi lội và những cấy lúa do ấu trùng đuôi của loại sán máng (thuộc giống Trichoilhazia). Ở nước ta loại ký sinh trùng này chủ yếu sống ký sinh ở vịt, và bệnh viêm da do ấu trùng sán vịt xảy ra chủ yếu ở những vùng ruộng nước có chăn nuôi vịt.
Sán máng vịt là một loại sán nhỏ, sống trong những mạch máu mạc treo của vịt. Sán đẻ trứng, trứng theo phân vịt ra ngoài, xuống nước chuyển thành ấu trùng lông và tìm ốc ký sinh để chuyển thành ấu trùng đuôi. Sau đó ấu trùng đuôi bỏ ốc, bơi tự do trong nước, nếu gặp vịt là vật chủ thích hợp nhất, chúng sẽ vào cơ thể vịt để tiếp tục chu kỳ trở thành sán máng trưởng thành ký sinh trong mạch máu mạc treo của vịt. Còn người chỉ là vật chủ bất đắc dĩ, không thích hợp với ấu trùng đuôi nên nó không tiếp tục chu kỳ được. Tuy nhiên nó vẫn chui qua da người gây viêm tại chỗ, nhiều người dễ nhầm với chứng nước ăn chân.
Khi ấu trùng đuôi của sán máng vịt đột nhập da người sẽ gây hiện tượng ngứa và sau đó là viêm da. Thường có nhiều ấu trùng đuôi xâm nhập đồng thời nên có khi toàn bộ vùng da ngâm nước bị viêm. Những vùng da không tiếp xúc với nước thì không bị.
Triệu chứng nổi bật của bệnh là ngứa: Bị ngứa nhiều tất khó chịu, nhất là vào buổi tối khi đi ngủ. Nếu không có bội nhiễm vi khuẩn, sau 6-8 ngày bệnh viêm da này sẽ tự khỏi.
Nếu người bệnh gãi nhiều, da xây xước, bội nhiễm vi khuẩn lở loét thì bệnh sẽ kéo dài lâu khỏi. Trong trường hợp này cần phải dùng thuốc sát khuẩn, thuốc kháng sinh chống bội nhiễm.

Updated: December 23, 2015 — 12:58 pm
Dinh Dưỡng & Sức Khỏe © 2017